Wanneer het was weet ik niet meer, wel dat ik schrok: iemand stond voor me op in de bus. Ontzettend sympathiek en sociaal, maar toch zei ik dat het echt niet hoefde en dat ik er bovendien bij de volgende halte al uit moest. Laatste was onzin, gevolg van vreemde paniek. Voor de goede orde stapte ik bij de volgende halte maar uit en kwam terecht in een wereld die ik niet kende, wat niet alleen aan de omgeving lag. Ik moest vaker met die bus mee, maar als het vol was, maakte ik me zo recht mogelijk en keek ik ontstellend vastberaden naar buiten.
Er zijn van die woorden die maar even een rol spelen in de volle tijd die ons leven is. Hitteplan bijvoorbeeld. Wordt in deze fase van het jaar niet uitgesproken, pas over een maand of zes weer. Pakjesavond. Vorige week nog actueel, nu bijna vervaagd. Ik geloof niet dat mensen die elkaar met Kerstmis cadeaus geven, het over pakjesavond hebben.
Bijna iedereen zal het zich herinneren uit de jeugdjaren: ergens in de buurt was een grasveld dat `het veldje’ werd genoemd. Door jongens werd er vooral gevoetbald. Meisjes zag je er niet vaak, maar het was een andere tijd, zij hielden zich op in een wereld die geheimzinnig en voor jongens ontoegankelijk was.
Signalen is vooral een kwetsbaar woord geworden doordat het een rol ging spelen in het slappe politieke jargon. De bijna vergeten premier Balkenende was er sterk in. Om de haverklap had hij het over signalen, maar hij nam genoegen met het bestaan ervan, niet met wat ze zouden moeten veroorzaken.
“Sinterklaas vliegt gewoon terug naar Spanje,” zei een oom toen ik me best lang geleden hardop afvroeg waarom we Sinterklaas niet met ons allen uitzwaaiden. Hij voegde eraan toe: “In een vliegtuig dus.” Waarschijnlijk was hij bang dat ik dacht dat Sinterklaas met de vogels mee naar het zuiden vloog. Vond ik onvoorstelbaar. Waarom gingen we dan niet naar de vertrekhal op Schiphol? Maar goed, je was kind en later op de dag was je alweer met andere dingen bezig, in mijn geval spelen met de cadeaus die Sinterklaas voor de kachel had achtergelaten.
We zeggen het niet vaak, en dat is begrijpelijk, maar we weten allemaal dat Nederland de laatste jaren grotendeels een open inrichting is geworden. Misschien was dat al eerder aan de hand, maar toen hadden we het nog niet zo in de gaten en noemden we ons vertederd een eigenzinnig landje. Soms met de toevoeging dat er álles kon.
Nog nooit heb ik het geturfd, maar volgens mij denk ik per dag zeker een paar keer: Hoe kan dat nou? Soms hoor ik me die woorden zelfs hardop uitspreken, tegen niemand in het bijzonder, vooral tegen mezelf: Hoe kan dat nou? Een vraag die interessant kan zijn, maar op het moment dat je die stelt, zinloos is. Als je die hardop uitspreekt, is het beter dat anderen die niet horen.
Ieder jaar in deze week hetzelfde: “Die gedichten knal jij er natuurlijk zo uit.” Omdat schrijven mijn werk is dus. Maar dat is ander werk dan het maken van sinterklaasgedichten. Ik knal er niets huphup uit en sinterklaasgedichten al helemaal niet.
Gisterochtend vroeg hoorde ik op de radio een gesprek met dierenarts Kuiken. Mooie, tere naam voor een dierenarts. Een wat bedeesde man die soms naar woorden moest zoeken. Je wist zeker dat je huisdier bij hem in goede handen is. Het ging over een huisdier: de kat. De heer Kuiken legde uit hoe het kwam dat de kat en alle katachtigen gevoeliger waren voor de vogelgriep dan andere dieren. Die uitleg begreep ik, maar kan ik hier niet reproduceren, wat ik vaker heb wanneer iemand me iets uitgelegd heeft.
Bij ieder succes van NEC denk ik aan mijn vader. Hij zat meestal in zijn studeerkamer, maar voor NEC kwam hij eruit. Graag stel ik me voor dat hij meemaakt dat zijn club nu op de derde plaats staat in de Eredivisie. Zaterdag van Sparta gewonnen. Namens hem lees ik het verslag van de wedstrijd. Dat doe ik graag, sportverslagen lezen, niet alleen van voetbal. Altijd vraag ik me af wat ik voor me zie. Geeft het geschreven woord de dynamiek van een wedstrijd door?
